خود رسيده بود بىارتباط نيست . قرنها قبل از آن يعنى در دوره‌هاى باستان معماران ايرانى طاق و گنبد را ابداع كردند چنان‌كه مهندس پيرنيا در تحقيقى پيرامون تأثير معمارى ايران در خارج مىنويسد : « از همان روزهائى كه شاهنشاهى هخامنشى فرومىافتاد معماران ايرانى بر آن شدند كه طاق و گنبد را جانشين تخت بام و خرپشته چوبين كنند . » « 21 » معماران گيلانى در بناى گنبد تبحّر چندانى نشان نداده‌اند و تناسب و هماهنگى و تقارن كاملى در اغلب گنبدهاى مساجد و مقابر و ساختمانهاى مذهبى گيلان وجود ندارد . شايد همان‌طور كه برخى از معماران و پژوهشگران اظهار نظر كرده‌اند گنبد پديده‌اى مربوط به مناطق خشك باشد ، دكتر غلام على همايون مىگويد : « گنبد به منزله يك كشف اجبارى مناطق خشك به مبدأ اصلى خود يعنى جدّهء خانه‌هاى انسان قديمى شرق برگشته و فرم جديد آن بعدها در معمارى زمان ساسانيان تكامل مىيابد . » « 22 »

--> ( 21 ) . از مقالهء « ارمغانهاى ايران به جهان معمارى گنبد » به قلم مهندس محمد كريم پيرنيا ، مجلهء هنر و مردم ، بهمن و اسفند 1352 . ( 22 ) . از مقالهء « نفوذ معمارى ايران در اروپا » به قلم دكتر غلام على همايون ، مجلهء هنر و مردم ، تيرماه 1351 .